ASELSAN Akademi - Boğaziçi Üniversitesi Teknoloji Çalıştayı’nda bilim ve teknolojide geleceğin projeleri ele alındı

15-16 Nisan'da çevrimiçi düzenlenen ASELSAN Akademi & Boğaziçi Üniversitesi Teknoloji Çalıştayı'nın açılışında konuşan Boğaziçi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Melih Bulu, ASELSAN ile yeni iş birlikleri için her zaman hazır olduklarını belirtti. ASELSAN Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Prof. Dr. Haluk Görgün ise üniversitede devam eden parçacık fiziği ve biyomedikal alanındaki çalışmaları ilgiyle takip ettiklerini vurgulayarak, kurulacak ortaklıkların çok büyük katma değerler yaratabileceğini söyledi.

Rektör Prof. Dr. Melih Bulu
ASELSAN Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Prof. Dr. Haluk Görgün

ASELSAN Akademi-Boğaziçi Üniversitesi Teknoloji Çalıştayı 15-16 Nisan’da çevrimiçi düzenlendi. Çalıştayda, ASELSAN ve Boğaziçi arasındaki sürdürülebilir iş birlikleri inşa etme yolları tartışıldı. Etkinlik süresince Boğaziçi Üniversitesi’nin de bilimsel olarak ön plana çıktığı temel bilimler, mühendislik ve biyomedikal alanlarında dikkat çeken sunumlar yapıldı. ASELSAN uzmanlarıyla, Boğaziçili bilim insanları fikir alışverişinde bulunurken, kurulabilecek yeni araştırma-geliştirme iş birlikleri de ele alındı. Çalıştayın 15 Nisan'daki oturumlarında uydu-uzay, parçacık fiziği, haberleşme ve bilgi teknolojileri alanlarındaki projelerle ilgili sunumlar yapıldı. 16 Nisan’da sona eren çalıştayda Boğaziçi Üniversitesi’nde kanser tanı ve tedavisi, ileri görüntüleme teknolojileri, biyomalzemeler ve süper kapasitörler üzerine yürütülen araştırmalar bilim insanları tarafından tanıtıldı.

“ELİMİZDEN GELEN TÜM DESTEĞİ VERMEYE HAZIRIZ”

Çalıştayın açılış konuşmasını yapan Boğaziçi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Melih Bulu, Türkiye'nin en güçlü yerli markalarından biri olan ASELSAN ile Boğaziçi Üniversitesi’nin yan yana gelmesinin önemini vurguladı. ASELSAN’ın Boğaziçi’ndeki güncel çalışmaları takip edip dikkate almasının kıymetli olduğunu ifade eden Prof. Dr. Melih Bulu sözlerine şöyle devam etti:

“ASELSAN ve Boğaziçi Üniversitesi arasındaki iş birliğinin çok önemli olduğunu düşünüyorum. Başta, araştırmadan sorumlu olan Rektör Yardımcımız Prof. Dr. Gürkan Selçuk Kumbaroğlu olmak üzere Rektörlüğümüz ASELSAN’a destek olmak ve dünya ile birebir rekabet eden ASELSAN’ın sorunlarını çözmede destek vermeye taliptir. Düzenlenen çalıştay, bu adımın somut bir göstergesi niteliğinde. Toplantılar sonrasında ASELSAN Akademi ve Boğaziçi Üniversitesi’nden birer temsilci belirleyip süreci üst seviyeden takip etmenin belli sonuçlar almayı kolaylaştıracağını düşünüyorum. İlerleyen aşamalarda ASELSAN’ın teknik ekibiyle Boğaziçi’ndeki hocalarımızı bir araya getirmek isteriz. Böylece bu iki güzide kurumun iş birliği anlamında daha da yakınlaşmasını sağlayabiliriz. ASELSAN Akademi ile yürüteceğimiz tüm çalışmaların en güzel sonuçları doğurmasını dilerim.”

“İŞ BİRLİĞİNİN KATMA DEĞER YARATMASINI BEKLİYORUZ”

ASELSAN Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Prof. Dr. Haluk Görgün ise 150 yıllık araştırma performansıyla seçkin yükseköğretim kurumları arasında yer alan Boğaziçi Üniversitesi ile planlanan iş birlikleri için heyecan duyduğunu dile getirdi. Boğaziçi mezunlarının ASELSAN’ın farklı birimlerinde önemli işlere imza attıklarını ekleyen Prof. Dr. Haluk Görgün konuşmasını şöyle sürdürdü:

"Boğaziçi Üniversitesi’nin pek çok alanda önemli araştırmalar gerçekleştirdiğinin farkındayız. Son zamanlarda Boğaziçi’nde yürütülen ve dikkat çeken biyomedikal ve parçacık fiziği alanındaki çalışmaları takip ediyoruz. Boğaziçi’nin ‘NeurotechEU’ Avrupa Üniversitesi’nin parçası olmasını önemli görüyoruz. CERN çalışmalarına katkılarını biliyor ve bu alanda başarılarının artmasını ümit ediyoruz. Üniversite-sanayi iş birliğine farklı boyutlar kazandıran ASELSAN’ın Boğaziçi’nde de katma değer yaratmasını bekliyoruz. ASELSAN; içerisinden gelen araştırma konularında üniversitelerdeki öğretim üyelerimizle iş birliği kurmayı, akademisyenlerin öncü niteliklerde çalışmalarını sektörle birleştirmeyi başarmış bir kurum. ASELSAN olarak Ar-Ge bütçemiz 541 milyon dolar. Bu gibi çalıştaylarda ASELSAN profesyonellerinin üniversite akademisyenleriyle birebir görüşmelerine gayret ediyoruz. Böylece karşılıklı olarak dünyada öne çıkan teknolojileri ülkemize kazandırmaya çalışıyoruz.”

“ARAŞTIRMA KALİTESİYLE ÖNE ÇIKIYOR”

Boğaziçi Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Gürkan Kumbaroğlu da Boğaziçi’nin araştırma-geliştirme gücü ve gerçekleşen projeler hakkında bilgi verdi. Boğaziçi’nin ulusal ve uluslararası birçok büyük projede yer aldığını vurgulayan Prof. Dr. Kumbaroğlu, infografiklerden faydalanarak yaptığı sunumunda şöyle konuştu:

“Boğaziçi, araştırma üniversiteleri açısından bakıldığında Türkiye’nin önde gelenleri arasında. Desteklenen Ar-Ge proje sayısı en yüksek ikinci üniversiteyiz Türkiye’de. TÜBİTAK gibi ulusal ve Ufuk 2020 Çerçeve Programı altında uluslararası birçok büyük kurumun katıldığı Avrupa Birliği (AB) projeleri, Avrupa Birliği – Türkiye Mali İş birliği kapsamında güçlü bütçelere sahip dev projelerimiz devam ediyor. Boğaziçi bununla birlikte kaliteli yayınlarıyla da öne çıkıyor. En çok atıf alan yüzde 10’luk yayın diliminde yapılan yayın sayısında Boğaziçi’nin adını ilk üçte görüyoruz. 32 araştırma merkezimiz ve bunların yanısıra faaliyetlerini sürdüren laboratuvarlarımızda farklı alanlarda yapılan araştırmalarda çok önemli geri-dönüşler ortaya çıkıyor.”

“BİRLİKTE İŞ GELİŞTİRME KÜLTÜRÜNE ODAKLANMALI”

ASELSAN Genel Müdür Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Çelik de ASELSAN’ın kısa, orta ve uzun vadede uyguladığı inovasyon stratejilerini dinleyicilere aktardı. Prof. Dr. Mehmet Çelik, T.C. Cumhurbaşkanlığı Bilim, Teknoloji, Yenilik Politikaları Kurulu tarafından analiz edilen 27 teknolojinin Türkiye’nin önceliklendirdiği teknolojik alanlar olduğunu açıklayarak bunlar arasında bilgi güvenliği, genişbant ile motor teknolojileri, veri analitiği, biyoteknolojik ilaç, enerji depolama ve blok zincir teknolojilerinin ön plana çıktığını belirtti. Bu 27 teknolojinin Türkiye’nin 11’inci Kalkınma Planı’na dahil edileceğini ve önümüzdeki dönemlerde en çok kaynakların ayrılacağı çalışma konuları olarak belirlendiğini ekleyen Mehmet Çelik, kurumsal inovasyon çalışmalarında iç ve dış tüm paydaşların etkin katılımı ve iş birliklerinin artırılması gerektiğini vurguladı. Son olarak Mehmet Çelik, Türkiye’de araştırma üniversiteleri ile sanayi iş birliğinde ele alınması gereken konuları odaklanma, proje bazlı çalışma kültürü, esnek eğitim sistemi, iş birliği ve birlikte geliştirme kültürü olarak sıraladı.

“MİLLİ UZAY PROGRAMINDA UZAY HAVASI DİKKATE ALINMALI”

Çalıştayda ASELSAN uzmanlarının yanı sıra, fizik, matematik ve çeşitli mühendislik alanlarında, dünya çapında dikkat çeken projeler yürüten Boğaziçi Üniversitesi’nden bilim insanları da çalışmaları hakkında bilgi verdi.

Boğaziçi Üniversitesi Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nihal Ercan, Türkiye Ulusal Ajansı ile birlikte ortaya konan Milli Uzay Programı’nda “uzay havası”nın da dikkate alınmasının önemine işaret etti. Bu konuda Türkiye’de de çalışmaların yapıldığı bilgisini paylaşan Prof. Dr. Ercan, “Türkiye Uzay Ajansı vasıtasıyla Milli Uzay Programı ortaya kondu. Ancak burada uzay havasından bahsetmemiz gerekiyor. Ben bu alanda çalışmasam da Yıldız Teknik ile Çanakkale 18 Mart üniversitelerindeki arkadaşlarımız araştırmalarını sürdürüyor. Eğer bir uydu fırlatacaksak, uzay havasını dikkate almalıyız. Bunu şuna benzetebiliriz. Soğuk ve çok kar alan bir yerde kuracağınız hızlı tren rayları için meteorolojik ve termodinamik koşulları göz önüne almanız gerekir. Buna göre rayları döşerseniz. Uzay havasında da bu durum geçerli, herhangi bir araç gönderirken uzayın yere yakın olduğu yerdeki koşulları bilmelisiniz. Japonya’nın Hitomi uydusu mühendislikteki hatalar ve kullanılan malzemedeki eksiklikler nedeniyle sadece 15 gün yörüngede kalabildi. Bu da çok büyük mali sıkıntı yarattı. Bu nedenle Türkiye’nin uzayda yapacağı programlar uzay havasını dikkate alması çok önemli” diye konuştu.

ASELSAN Akademi-Boğaziçi Üniversitesi Teknoloji Çalıştayı’nın ilk gününde Boğaziçi Üniversitesi’nden Prof.Dr. Erkcan Özcan, Doç. Dr. Şebnem Özüpek, Doç. Dr. Murat Çelik ve Dr. Kemal Özüpek’in yer aldığı birçok bilim insanı araştırma projeleri hakkında sunum yaparken çalıştayın ikinci gününde de Boğaziçi Üniversitesi’nde yürütülen çalışmalara geniş bir yer verildi.

KANSER TANI VE TEDAVİSİNDE GELİŞMİŞ GÖRÜNTÜLEME VE HESAPLAMA YÖNTEMLERİ

Gelişen yapay zekâ metotlarını kullanan hastalık ön tanı sistemlerinin ve insan makine etkileşimli cihaz ve sistemlerin geliştirilmesi hakkında bilgi veren Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Alpay Özcan, ''Amacımız, çok karmaşık bir hastalık olan kanserin tanısı ve tedavi izlenmesi ile yönlendirmesini daha da iyileştirecek MR görüntüleme ve matematiksel hesaplama yöntemleri geliştirmek'ifadeleriyle çalışmalarını anlattı. Özcan, Acıbadem, ÇAPA, Cerrahpaşa, Marmara gibi üniversitelerden araştırmacıların da olduğu çok yönlü ve çok boyutlu çalışmalar yürüttüklerini de ekledi.

TÜRKİYE’DEKİ İLK ONAYLI X-RAY ARAŞTIRMA MERKEZİ

İkinci sunumda ise Boğaziçi Üniversitesi’nde medikal görüntüleme işleme yazılımları ve derin öğrenme uygulamaları üzerine yapılan araştırmalar anlatıldı. Medikal işleme üzerine beşten fazla laboratuvarın Boğaziçi Üniversitesi bünyesinde birlikte çalıştığı bir oluşum olan BUMIL’de (Boğaziçi University Medical Imaging Laboratories) misafir araştırmacı olarak çalışan Dr. Aytaç Durmaz, burada yer alan X-Lab’ın Türkiye’deki ilk onaylı X-Ray araştırma merkezi olduğunu kaydetti.

Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü öğretim üyesi Doç. Dr. Esin Öztürk Işık ise enstitü bünyesindeki Bilişimsel Görüntüleme Laboratuvarı’nda beyin hastalıklarının teşhis ve tedavisine yönelik çalışmalar yaptıklarını şöyle paylaştı: Bir projemizde beyin tümörlerinde mutasyonların tespiti için bir yazılım tasarladık. Ayrıca verilen bir resmin çözünürlüğünü artırmayı hedefleyen süper çözünürlük çalışmaları da yapıyoruz ve düşük çözünürlüklü MR görüntülerini yüksek çözünürlüklü hale getirebiliyoruz.”

“KORNEA, KALP KASI, KÖPEKBALIĞI GİBİ YÜZEYLERİ TAKLİT EDEBİLİYORUZ”

Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü öğretim üyesi Doç. Dr. Bora Garipcan ise akıllı yüzeyler üzerine bir sunum yaptı. Biyomalzemeler üzerine çalışan Garipcan, Araştırmalarımızda yumuşak litografi kullanarak kornea, kalp kası ve köpekbalığı derisi gibi dokuların kalıbını çıkarıyoruz ve polimerlere aktararak bu dokuları taklitlerini oluşturabiliyoruz. Bu çalışmalarda yüzeyleri çok iyi karakterize edebiliyor ve tekrarlanabilir şekilde modifiye edebiliyoruz ifadelerini kullandı.

KABLOSUZ VE PİLSİZ ÇALIŞAN ÖZGÜN MİKROSİSTEMLER

Elektrik-Elektronik Mühendisliği öğretim üyesi Prof. Dr. Şenol Mutlu’nun “Kablosuz Güç Transferi ile Pilsiz Mikrobot/Mikrosistemler” ve “Bakırın Elektrokimyasal Aşındırması ve Mikroakışkanlar ile Soğutma Çipleri” başlıklı sunumunda Boğaziçi Üniversitesi’nde optik ve ultrasonik metotlar kullanarak kablosuz ve pilsiz çalışan özgün mikrosistemler geliştirdiklerini belirten Mutlu, Ultrasonik ve optik yöntemlerle 1 mm’nin altında sistemler oluşturabiliyoruz. Ayrıca ilk defa kablosuz ve pilsiz çalışan bir eyleyici geliştirdik, bu sistemi MR cihazında da çalıştırabiliyoruz, böylece biyopsi gibi yöntemleri kontrol edebiliyoruz ifadelerini kullandı.

Ardından Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Heba Yüksel, Boğaziçi Üniversitesi Fotonik ve Optik Telsiz Haberleşme Laboratuvarı’nda (POWCOL) yapılan çalışmaları aktardı. Atmosfer türbülansının serbest uzay optik haberleşme üzerindeki etkileri hakkında bilgi vererek sunumuna başlayan Yüksel, laboratuvar bünyesinde Li-Fi teknolojisi, fiber optik haberleşme sistemleri, ışıksal sıcaklık sensörleri gibi konular üzerine çalıştıklarını belirtti.

 

ORTAM DÜZENSİZLİKLERİNDEN ETKİLENMEYEN LAZER IŞINLARI

Boğaziçi Üniversitesi Fotonik Grubu’nda araştırmacı olan Dr. Belkıs Gökbulut ise düşük enerji eşiğine sahip hibrit nanolazerler hakkında bilgi verdi. Nanolazerin boyutlarının daha da küçültülmesi ve kuantum rejiminde çalışan bir araç üretilmesinin amaçlandığı bir proje üzerine çalıştıklarını aktaran Gökbulut, üretim hatalarından ya da ortam düzensizliklerinden etkilenmeyen verimli lazer ışınları elde etmek üzerine de çalışmalar yaptıklarını ekledi: Bu konuların çok fazla uygulama alanı mevcut, biz de grup olarak bu alanlardaki iş birliklerine açığız.”

 

“Moleküler Modellemeden Tasarıma Süperkapasitörler” başlıklı bir sunum yapan Boğaziçi Üniversitesi Kimya Mühendisliği Dr. Öğr. Üyesi Betül Uralcan ise süperkapasitörlerin çalışma mekanizmalarının kimyasal değil fiziksel olduğunu böylece çok daha hızlı bir şekilde şarj ve deşarj olabildiklerini belirtti: “Süperkapasitörlerin lityum-iyon pillere göre tek dezavantajı daha düşük enerji yoğunluğuna sahip olmaları. Biz de çalışmalarımızda bu sorunu çözmeye yönelik yöntemler geliştiriyoruz.”

İkinci oturumun son sunumunu ise Boğaziçi Üniversitesi Fizik Bölümü’nden Dr. Bora Akgün gerçekleştirdi. 2007-2020 yılları arasında CERN’de çalışmış olan Akgün, burada kullanılan CMS dedektörü hakkında bilgi verdi: CMS çarpışmalardan sonra ortaya çıkan parçacıkları inceleyebilmemizi sağlayan bir yapı. Parçacıkların enerjilerini ölçebilecek bir yapı kurabilmenin en iyi yolu çok katmanlı özellikte olması. Biz de bu yapıların test edilmesinde TÜBİTAK-BİLGEM ile ortak şekilde sorumlu olacağız.”

“BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ VE ASELSAN İŞ BİRLİĞİ DEVAM EDECEK”

Sunumların ardından ASELSAN adına Boğaziçi Üniversitesi’ne teşekkür eden ASELSAN Ar-Ge İşbirlikleri Müdürü Hacer Selamoğlu, “İş birliğimiz bu çalıştayla sınırlı değil, bu sadece bir başlangıç. Boğaziçi Üniversitesi’nin araştırma zenginliğinin ASELSAN’ın ihtiyaçlarına çok büyük bir katkısı olacağına inanıyorum,” ifadelerini kullandı. Boğaziçi Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi Genel Müdürü Sevim Tekeli de Boğaziçi Üniversitesi adına çalıştayın çok verimli geçtiğini ve yeni iş birliklerine yönelik projelerin takipçisi olacaklarını vurguladı.

Uzay Teknolojileri için yürütülen çalışmalardan Haberleşme ve Bilgi Teknolojileri’ne, Radar Sistemleri’nden Ulaştırma, Güvenlik, Enerji, Sağlık ve Otomasyona, ‘’Teknoloji’’ şemsiyesi altında pek çok önemli başlığın ele alındığı çalıştay yoğun bir katılıma sahne oldu. Çalıştayı, farklı uzmanlık alanlarından 150’ye yakın katılımcı takip etti.

Çalıştay, Boğaziçi Üniversitesi ve ASELSAN uzmanlarının katılımıyla düzenlenen odak çalışma gruplarının toplantıları ile sona erdi.

  • Rektör Prof. Dr. Melih Bulu
  • ASELSAN Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Prof. Dr. Haluk Görgün