Boğaziçi Üniversitesi’nde 10 Kasım Atatürk’ü Anma Töreni’nde ‘’Mustafa Kemal’in Anayasaları’’ ele alındı

Boğaziçi Üniversitesi’nde gerçekleştirilen 10 Kasım anma töreninde Atatürk anayasa yapıcılığı yönüyle ele alındı.

Törende Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Murat Sevinç,  Atatürk’ün Türkiye anayasal sürecine bakışı ve katkısını konu alan bir konuşma yaptı. Mustafa Kemal’in anayasaya yapıcılığının gerisinde II. Mahmut dönemi yenileşme adımları,  Sened-i İttifak, Tanzimat ve Islahat Fermanları, 1876 Anayasası I. ve II Meşrutiyet süreçlerinden gelen birikimin yattığını ifade etti.

Murat Sevinç, Mustafa Kemal döneminin ilk anayasası olan 1921 Anayasa’sında vilayet ve nahiyelere muhtariyet verilmesi şeklinde ifade edilen tasarının dikkat çekici olduğunu belirterek  Türkiye’de günümüz siyasal problemlerinin  taraflarının sıklıkla 1921 Anayasa’sına  atıfta bulunmasını bu yönetim özelliğine bağladığını dile getirdi.

Mustafa Kemal’in “Buçuk Anayasası”

 1924 Anayasası çalışmalarına Mustafa Kemal ve ekibinin cumhuriyet kurulmadan önce 1923 Ağustos ayında başladığına vurgu yapan Sevinç, Atatürk’ün hazırladığı bir 1924 anayasa taslağından söz etti. Sevinç: “Atatürk, bu taslaktan görülebileceği üzere 1921 Anayasa’sındaki ‘güçlü yerel yönetim’ anlayışını sürdürüyor ve destekliyor. Ancak bu sistem yoğun muhalefet üzerine 1924 Anayasa görüşmelerinde reddedilip bir daha çıkarılmamak üzere rafa kaldırılıyor’’ dedi.     

1924 Anayasa’sının eksiklerine de değinen Sevinç: “ 1924 Anayasa’sının en büyük eksiği kanunlarla neler ‘yapılamayacağı’ kesin olarak belirtilmemiştir. Bu yüzden gelecekteki iktidarlar egemenliğin kayıtsız şartsız millette olması ilkesini, çoğunluğu temsil ettikleri bahanesiyle kendilerine atfettiler. Bu sorun hiçbir zaman ortadan kalkmadı” dedi.

Sevinç, Mustafa Kemal’in anayasa sisteminin temelinin “hukuksallık” ile “laiklik” olduğunu; Atatürk’ün her kurum ve icraatı hukuka dayandırdığını ifade etti.

Anma töreni Atatürk anıtına çelenk konulmasıyla sona erdi.

Haber: Ahmet Berkay Karakaş /Kurumsal İletişim Ofisi